Trong tiết xuân sang và có thể kéo dài đến đầu hạ, có một loài hoa dân dã đã làm nên món nấu rất đặc biệt trong ẩm thực Huế qua bao đời. Đến nay, nó đã thành món ăn cao sang không thể thiếu trong danh mục món ăn cung đình Huế, đó là hoa bí.

Với loài hoa này, món nấu chế biến đơn giản nhất là luộc chấm nước tôm kho hoặc nước ruốc kho. Nhưng cầu kỳ hơn hết để nâng thành miếng ngon nơi chốn vương giả thì phải tạo thành món hoa bí nhồi hay còn tên gọi khác là chả hoa bí.

Hầu hết các loại hoa được con người dùng làm món nấu đều có vị ngọt, hương thơm. Hoa bí vàng cũng thế. Thông thường, người trồng bí chỉ mong những nụ hoa đậu quả nên hiếm khi hái hoa đang hé nụ. Chỉ những lúc hết sức đặc biệt, ta được thưởng thức món ăn này.

Sớm mai thức dậy ra vườn, dưới tia nắng vàng dịu của ông mặt trời mới ló dạng  phía đằng đông, khéo chọn những hoa bí còn nụ búp đang ướt đẫm giọt sương mai.

Chỉ hái dăm hoa thôi để dành cho loài ong đi hút mật. Người nội trợ bê rổ hoa vào bếp, khéo léo tướt vỏ, soi cuống tim trong tâm hoa, tuốt nhưng vẫn giữ cuống từng nụ hoa, rửa sạch dưới vòi nước rồi chao nhanh từng nụ vào nồi nước sôi có chút muối để cánh hoa dịu lại. Sắp từng hoa ra rổ cho thật ráo nước.

Chọn tôm đất tươi, lột nõn, sàng dưới nước vòi thật sạch nhớt, lau khô, cho vào cối giã mịn. Thêm chút bông mỡ để tăng độ béo và nêm gia vị. Nhồi thịt tôm vào từng nụ hoa cho căng rồi nhúng từng hoa trước khi thả vào chảo dầu đang sắc màu lóng lánh đến độ giòn và chuyển sắc vàng rơm đầy gợi cảm.

Khi thưởng thức, thực khách cầm từng cuống hoa, chao nhẹ vào chén nước mắm chua ngọt đang bồng bềnh sắc màu đỏ trắng của ớt tỏi băm, rồi từ từ đưa vào miệng… Vị ngọt, hương thơm của loài hoa quyện cùng chất ngọt con tôm tươi nơi đầm phá, kết thành một hương vị rất riêng khiến người ăn ngỡ ngàng và tràn đầy khoái cảm.

                                                    Hoàng Thị Như Huy
                                           Nghệ nhân dân gian Việt Nam